Odgovori

Kopanje uglja_Ehlu sunnet vel džemat_Mesh po mahrami i čarapama

Podijeli sa drugima i zaradi sevap:

KOPANJE UGLJA – KRAĐA ILI NAFAKA?

Pitanje:

Esselamu alejkum. Kod nas u gradu oni koji nemaju novca tj. ne rade bave se kopanjem uglja i prodajom, ja sam išao da se uvjerim kako to ljudi rade pa ću vama ispričati a vi ćete mi odgovoriti da li je to haram novac ili ne. Na kop dođe masa ljudi, neki sa tačkama neki sa traktorima a neki sa automobilima, i čeka se smjena, dolazi autobus za radnike i odvozi radnike i kad taj autobus prođje onda ovi ulaze u radilište i svak sebi kopa, jedni nakopaju dvije vreće i voze kućama dok neki kopaju više i to prodaju. Otišao sam samo da se uvjerim i vidio sam veliki broj omladine koja sebi na taj način zaradi neku paru ali pretežno ta omladina kopa po dvije ili tri vreće i voze na tačkama, vidio sam da se mnogo pate da bi te vreće izvukli iz radilišta, jer oko 300m treba uz brdo izvući te vrece. To radilište pripada Rudniku i oni znaju da se to radi, čak ima i čuvar ali on ne može ništa, pa čak taj čuvar traži od ljudi da mu nešto plate npr. za traktor i auto plačaju 10-20km….Eh brate sad mene zanima dali je to haram ili ne i dali sad npr. neko može da ide i da sebi pripremi zimnicu? A pretežno se za zimnicu kupuje ugalj od tih ljudi koji na taj način kopaju ugalj jer je on jeftiniji nego da se uzima od rudnika, i dali ja ako kupim taj čumur od ljudi koji na taj način kopaju sudjelujem u tome, tj. dali je meni to haram uzimati od njih?

Odgovor:

Alejkumusselam.
Ovo što ljudi rade može imati dvije solucije. Prva – da direktor ili vlasnik firme zna da ljudi na takav način u to vrijeme dolaze, kopaju i uzimaju ugalj i on sve to prešućuje, toleriše i odobrava ili svemu tome gleda kroz prste ili je čak javno riječima sve to odobrio. U ovom slučaju, direktor ili vlasnik firme koji ima ovlasti da to odobri ili zabrani, njegovo prešućivanje i nepreduzimanje mjera kojima bi to zabranio i spriječio, poput toga da pozove policiju i sudski goni one koji uzimaju ugalj, ukazuje na to da se to prešutno odobrava a što sa šerijatske strane znači da je halal i onome ko uzima taj ugalj i onome ko kupuje od njih.
Druga solucija – da vlasnik ili direktor firme jasno i nedvosmisleno kategorički zabranjuje bespravno uzimanje uglja onima koji nemaju pravo na to i u prilog tome postavi čuvare, stražu, sudski goni one koji prekrše to i slično tome, što sve ukazuje da ne ohalaljuje uzimanje uglja i da zabranjuje njegovo uzimanje što ustvari predstavlja čistu krađu. U ovom slučaju nije dozvoljeno uzimanje, ili tačnije krađa uglja, niti je dozvoljeno kupovati ovakav ugalj od onih koji ga kradu.
Na osnovu tvog opisa načina kako se uzima taj ugalj bliže da odgovara prvoj soluciji, a Allah zna najbolje. Ve billahi tevfik.

DA LI JE EHLU SUNNET VEL DŽEMAT NA PRAVOM PUTU

Pitanje:

Esselamu alejkum. Da li mi možete reći da li je ehlu sunnet wel džemmat na pravom putu i ko ga sačinjava i ko su selefije i zašto se oni dijele na još neke grupe a kažu da su jedini na ,,pravom putu,,?

Odgovor:

Alejkumusselam. Ehlu sunnet vel džemat su svi oni koji su na Uputi Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, i njegovih ashaba (tj. na onome na čemu su oni bili) u znanju i akidi, na riječi i djelu, u adabima i ahlaku; a to je u stvari selef ovog Ummeta, tj. prve generacije i svi oni koji ih slijede u onome na čemu su bili do Sudnjeg dana. Nema sumnje da je Ehli sunnet vel džemat na pravom putu, čak šta više on je jedini na ispravnoj akidi, tj. na onoj na kojoj je bio Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, i njegovi ashaba. Ispravnost svih ostalih sekti se mjeri spram usklađenosti njihovog razumijevanja i tumačenja vjere spram sa akidom Ehli sunneta vel džemata. Za mua’tezile, kaderije, havaridži, eš’arije, meturidija i njima slične znamo da su skrenuli sa pravog puta (i to ne svi u istoj mjeri) baš zato što su se razišli sa akidom Ehli sunneta vel džemata. Dovoljno je časti nazivu Ehli sunnet vel džemat to što svaka sekta nastoji da se okiti njegovim perjem. A pravi prepoznatljivi znak pripadnosti neke grupe Ehli sunnetu vel džematu je njeno slijeđenje onoga na čemu je bio selef ovog ummeta
Selefije su oni koji slijede selef ovog ummeta u onome na čemu su bili od vjere, a selef ovog ummeta su prve tri generacije muslimana od pojave islama. Kaže Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, u rivajetu od ‘Imran ibn Husajna, radijallahu anhu: “Najbolja generacija u mom ummetu je moja generacija (ashabi), zatim oni poslije njih a zatim oni poslije njih”. (Buharija) Prema tome, one koje danas nazivaju selefijama oni nastoje da slijede prve tri generacije ovog ummeta. Pa tako te selefije danas predstavljaju Ehli sunnet vel džemat.
Podjela selefija je rezultat slijeđenja strasti, slijepog slijeđenja određenih ljudi, međusobne netolerantnosti, želje za isticanjem, pristrasnosti, sklonosti strančarstvu, različitog tumačenja nekih savremenih pitanja i slično, što se uglavnom vraća na ljudske slabosti i mahane a ne na samu akidu i menhedž. Tako ova podjela nije toliko pogubna kako bi se moglo nekome učiniti na prvi pogled. Ve billahi tevfik.

MESH PO MAHRAMI I ČARAPAMA

Pitanje:

Esselamu alejkum,
Klanjam na poslu pa me interesuje propis o uzimanju abdesta, da li moram skidati mahramu da bih propisno uzela abdest i je li u redu potiranje po čarapama, želim reći da sam pod abdestom kad pođem na posao?

Odgovor:

Alejkumusselam. Govoriti o skidanju marame zbog uzimanja abdesta ima smisla ako se pod tim misli na uzimanje mesha po glavi. Pa tako, žena koja uzima abdest na mjestu gdje nema muškaraca koji joj nisu mahrem njoj je najbolje da skine maramu i upotpuni svoj abdest tako što će potrati pokvašenom šakom po cijeloj glavi. A ako je prinuđena da uzima abdest u prisustvu muškaraca koji joj nisu mahrem onda joj je dozvoljeno da uzme mesh (odnosno potare rukom) preko marame pri čemu nije šart da je stavila maramu nakon što je uzela abdest. Dokaz za ovo je postupak Ummu Seleme, radijallahu anha, jedne od žena Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, u rivajetu koji bilježi Ibn Ebi Šejbe u svom “Musannefu” (1/22). Ravije ove predaje su pouzdane osim Ummul-Hasan čije ime je Hajjira a za koju Ibn Hadžer kaže da nije sporna, a to znači da je hadis od nje na stepenu dobrog hadisa. Takođe, ovo se može poduprijeti vjerodostojnim hadisima u Buhariji i Muslimu od Amr ibn Umejjeta i Mugirete ibn Šu’beta, radijallahu anhum, a kojima je došlo da je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, uzimao mesh po turbanu, a skidanje turbana je lakše i jednostavnije od marame.
A što se tiče uzimanja mesha preko čarapa po tom pitanju je prenešen hadis od Ebu Kajsa (Abdurrahman ibn Servana), od Huzejl ibn Šerahbila, od Mugire ibn Šu’beta, radijallahu anhu, da je rekao: “Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, je uzeo abdest i učinio mesh po čarapama”. Ovaj rivajet bilježe ga Ebu Davud, Tirmizi, Nesai, Ibn Madže, Ahmed, Ibn Huzejme, Ibn Hibban i Bejheki. Sa ovim rivajetom da je učinio mesh po čarapama se izdvojio Ebu Kajs od Huzejla ibn Šerahbila, a vjerododstojnim ga ocjenjuju Tirmizi, Ibn Huzejfe i Ibn Hibban. Dok drugi najveći učenjaci hadisa ovaj rivajet ocjenjuju slabim jer se Ebu Kajs od Huzejla izdvojio u njemu navođenjem da je učinio mesh po čarapama. Međutim, ovaj hadis prenosi ogroman broj ravija od Mugire ibn Šu’be, radijallahu anhu, preko trideset tri ravije, s tim da u njemu došlo da je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, uzeo mesh po mestvama. Nema sumnje da zbog toga što ovoliki broj ravija prenosi od Mugire ibn Šu’beta, radijallahu anhu, suprotno onome što prenosi Ibn Kajs da je jak razlog da budemo ubijeđeni da je Ebu Kajs pogriješio.
Rivajet ovog hadisa je uticao, između osatlog, na razilaženje fakiha po pitanju dozvole uzimanja mesha po čarapama.
Prvo mišljenje učenjaka je dozvola uzimanja mesha po čarapama. Ovo se prenosi od Alije, Ammara, Ebu Mes’uda, Enesa, Ibn Omera, El-Beraa, Bilala, Ebu Umame i Sehla ibn S’ada, radijalahu anhum, od ashaba. Kao i od ostalih učenjaka poput: Nafie, Ata, Ibrahim En-Nehaia, Seida ibn Džubejra, Sufjana Es-Sevrija i Abdullah ibn Mubareka od tabi’ina, kao i od Davuda Zahirija i Ibn Hazma.
Drugo mišljenje je dozvola uzimanja mesha po čarapama pod šartom da čarape budu guste. Ovo se prenosi od Seida ibn Musejjiba, takođe ovo je stav Ebu Hanife, Šafije i Ahmeda. Na ovome je i imam Malik, s tim da on uvjetuje da donji dio čarapa bude opšiven kožom.
Treće mišljenje je zabrana uzimanja mesha po čarapama. Na ovome su Mudžahid, Amr ibn Dinar, drugo mišljenje Ata, Evzai i ono što je poznato od Malika.
Prva dva mišljenja dokazuju svoj stav gore spomenutim hadisom u rivajetu od Ebu Kajsa, a već smo govorili o njegovoj slabosti.
Osnova je pranje nogu prilikom abdesta, a došlo nam je u mutevatir predajama da je dozvoljeno i da je od vjere islama uzimanje mesha po mestvama koje su napravljene od kože. Oko uzimanja mesha po čarapama nije ništa vjerodostojno prenešeno od Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. Međutim, prenosi se od velikog broja ashaba da su dozvoljavali i uzimali mesh po čarapama, a od nekih od njih da su pojasnili da su čarape poput mestvi, osim što su od vune, a nije prenešeno da je neko od ashaba imao drugačiji stav.
Prema tome, ispravno je da je dozvoljeno uzimati mesh po čarapama, ne na osnovu hadisa od Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, nego na osnovu razumijevanja i djela ashaba, a nema sumnje da su oni bolje razumjeli ovo pitanje od svih onih koji su došli poslije njih.
A što se tiče uslovljavanja mnogih učenjaka da čarape budu guste, nema sumnje da je to sigurnije, s tim da nema dokaza koji zabranjuje i ukazuje na ništavnost uzimanja mesha po tankim i providnim čarapama. Ve billahi tevfik.

Mr. Zijad Ljakić

Podijeli sa drugima i zaradi sevap:

Ukoliko ste primijetili grešku u članku, OZNAČITE TEKST i nakon toga pritisnite tipke na tastaturi Ctrl+Enter.

NA VRH

Spelling error report

The following text will be sent to our editors: